فرش فید (ویژه گاوهای تازه زا)

Fresh feed to enhance reproduction in cows: signs of the estrus and uterus involution targeted

اهمیت تغذیه گاوهای تازه زا

سال، فاصله ژنتیکی، و نهایتا سود دامدار تاثیر مستقیم دارد. عوامل متعددی بر باروی گاوها تاثیر دارند که از آن جمله میتوان به بیماریهای رحم (متریت و جفت ماندگی)، بازگشت رحم بعد از زایش، نمایش فحلی و شروع چرخه جنسی، و نهایتا تغذیه را نام برد. به همین دلیل، تنظیم جیره برای گاوهای تازهزا به نحوی که باعث افزایش نرخ باروری و بیان فحلی بشود یکی از موارد لازم برای بهبود تولیدمثل و نهایتا سوددهی گلههای شیری است. مشخص شده است که شروع سریع فعالیت تخمدانها بعد از زایش تاثیر زیادی بر کارایی تولیدمثل گاوهای شیری دارد. زمانیکه شروع فعالیت تخمدانها به تاخیر بیافتد، فاصلههای بین زایش تا اولین تخمک گذاری، اولین تلقیح، آبستنی، و زایش افزایش مییابد. افزایش فاصله زایش تا زایش بعدی باعث کاهش سود دامدار میشود زیرا کارایی تولید شیر کاهش مییابد، گوساله کمتری زاده میشود، و نرخ رشد ژنتیکی گله کند میشود. برای مثال گاوهایی که در ۴۲ روز اول شیردهی میزان ۱۳۹۳ کیلوگرم شیر تصحیح شده تولید کردهاند اما فاصله زایمان تا اولین تخمکگذاری آنها کمتر از ۳۱ روز بوده است احتمال ابستن شدن انها تا ۱۵۰ روزگی بیشتر از ۱۰ برابر گاوهایی است که همان میزان شیر تولید کردهاند اما فاصله زایمان آنها تا اولین تخمک گذاری بیش از ۳۱ روز بوده است (۲۰۶۲۵).

برنامه های تغذیه ای و مدیریتی گاوهای شیری در ۲ تا ۴ هفته اول بعد از زایش تاثیر مستقیم و بلندمدت بر سلامتی، تولید شیر و تولیدمثل دامها و نهایتا بر عملکرد و سوددهی کل گله دارد. برای مثال بیان شده است که هر کیلو افزایش در اوج تولید شیر باعث افزایش ۲۰۰ تا ۲۵۰ کیلویی تولید شیر در کل دوره شیردهی میشود (۲۰۶۱۵). زایش، افزایش تقاضای مواد مغذی برای تولید شیر و کاهش ماده خشک مصرفی خصوصیات فیزیولوژیکی و متابولیکی اصلی هستند که بر گاوهای تازهزا تاثیر میگذارند. گاوهای تازهزا تغییرات متابولیکی و هورمونی زیادی مرتبط با زایش و شروع شیردهی تجربه میکنند که وقتی با کاهش مصرف خوراک همراه میشود منجر به تغییرات در متابولیسم مواد مغذی و بسیج چربیهای بدن میشود. در دهه گذشته، تولید شیر گاوها به شدت افزایش یافته است که باعث افزایش مصرف انرژی شده است که همین عامل باعث کاهش نرخ آبستنی از ۶۶ به  ۵۰ تا  ۴۰ درصد در طول دهه گذشته گردید (۲۰۷۵۳). لازمه عملکرد شیردهی مناسب در طول چرخه زندگی یک گاو، تولید گوساله در فاصله زمانی معقول میباشد. بنابراین، تولیدمثل با کارایی بالا شرط ضروری گاوداریهای نوین میباشد، بطوریکه باروری بر میانگین تولید شیر، میانگین روزهای شیردهی، تعداد گوسالههای متولد شده در هر

فرش فید FreshFeed (ویژه گاوهای تازه زا)

بعد از زایش شروع مجدد سیکل فحلی خاموش و تشخیص اولین فحلی ضعیف است، به همین دلیل شرکت مهر بیستون محصول خاصی را تحت عنوان فرش فید برای بهبود تولیدمثل در اوایل شیردهی طراحی کرده است. این محصول ویژگیهای خاصی دارد. فرش فید محصولی بر اساس دانه سویا است که وضعیت انرژی و تولیدمثل دامها را بهبود میبخشد. در این محصول حدود ۱۵ تا ۱۷% چربی و ۴۰% پروتئین وجود دارد که بخش عمده ای از چربی و پروتئین محافظت شده است و باعث بهبود کارایی تولید شیر و تولیدمثل میشود.

بهبود وضعیت تولید مثلی

تهیه اسید لینولئیک در اوایل زایش و قبل از ابستنی باعث افزایش تولید پروستاگلاندین مترشحه از رحم که از بین برنده جسم زرد است میشود و باعث تحریک رشد فولیکول، افزایش سرعت بازگشت رحم، و افزایش باروری در گاوهای شیرده میشود. تهیه اسید لینولئیک در بعد از شکمبه از طریق افزایش تعداد فولیکولها، افزایش قطر بزرگترین فولیکول باعث افزایش باروری در گاوهای شیری گردید (۱۳۶۴۲). بازگشت رحم، اولین فحلی، و اولین تلقیح در گاوهای مصرف کننده سویا نسبت به تخم کتان و چربی پالم سریعتر اتفاق افتاد. بطور کلی تغذیه چربی دارای اسید لینولئیک محافظت شده در ۴۰ روز اول زایش میتواند باعث افزایش نرخ باروری در گله گردد (۲۰۶۰۲). گاوهایی که در دوره انتقال اسید لینولئیک مصرف کرده بودند نرخ باروری بالاتری داشتند نسبت به انهایی که چرب پالم خورده بودند (۲۰۶۱۴).

آبستنی دارد. رحم در هر دوره فحلی PGF2? آزاد میکند تا جسم زرد تازه تشکیل شده در گاوی که آبستن نیست از بین برود و سیکل فحلی جدید شروع بشود. بعضی از اسیدهای چرب غیراشباع مانند اسید لینولئیک که در سویا زیاد است پیش ساز PGF2? هستند. استفاده از اسید لینولئیک در گاوهای تازه زا باعث برگشت سریع رحم، شروع فعالیت تخمدان و چرخه فحلی میشود که باعث افزایش فحلی و افزایش درصد ابستنی در اولین و دومین تلقیح میشود (۲۰۶۲۴). PGF2? باعث تخمک گذاری، بازگشت چرخه فحلی، افزایش فحلی اشکار، و افزایش جریان خون به تخمدانها و تحریک رشد فولیکول میشود (۲۰۵۷۹). PGF2a نقش مهمی بازی می کند در شروع مجدد سیکل فحلی بعد از زایش تا شروع ابستنی (۲۰۵۹۵). پروستاگلاندین نوع دو برای بازگشت رحم لازم است، که منجر به بازگشت مجدد سیکل فحلی میشود (۱۴۲۸۵،۲۰۶۱۸).

افزودن اسیدهای چرب غیراشباع تاثیر مثبتی بر تولیدمثل دارد که از آن جمله افزایش تعداد فولیکولها، افزایش اندازه فولیکول غالب و افزایش کیفیت تخمک است (۲۰۶۰۰). این عوامل باعث افزایش باروری در تلقیح اول و ۲۷ درصد افزایش احتمال باروری به تلقیح گردید، و همچنین باعث کاهش فاصله زایش تا آبستنی و افزایش تولید شیر گردید (۱۳۸۲۵). دلایل مختلفی بیان شده است که چرا چربی باعث بهبود باروری گاوهای شیری میشود که از آن جمله میتوان به بهبود تعادل منفی انرژی اشاره کرد که باعث بازگشت سریعتر فحلی و بهبود باروری میشود. چربی تغذیه شده به گاوهای تازه زا باید در مقابل شکمبه محافظت شده باشد اما قابلیت هضم روده ای بالایی داشته باشد. همچنین تغذیه چربی حاوی اسید لینولئیک میتواند تاثیر مثبتی بر بازگشت رحم و شروع سیکل جنسی داشته باشد (۲۰۶۰۳). پروستاگلاندین نقش مهمی در شروع سیکل فحلی بعد از زایش تا شروع

تعادل انرژی

تعادل منفي انرژي طولاني مدت باعث تاخير شروع سيکل فحلي در گاوهاي شيري ميشود که باعث افزايش تعداد روزهاي باز ميشود. با تغذيه چربي مناسب تعادل منفي انرژي در گاوهاي شيري کاهش مييابد که ميتواند باعث شود تا سيکل فحلي زودتر شروع شود (20618). افزايش تعداد سيکلهاي فحلي قبل از رسيدن به زمان تلقيح، باعث ميشود تا احتمال آبستني در اولين فحلي افزايش يابد.

اهميت پروتئين عبوری در گاو تازه زا

شدن در اولين فحلي داشتند، همچنين احتمال آبستن شدن تا 150 روز شيردهي سه برابر بيشتر است و همچنين زودتر به تعادل مثبت انرژي ميرسند (20625). افزايش پروتئين قابل تجزيه در جيره باعث افزايش اوره خون ميشود که باعث تغيير فيزيولوژي رحم و کاهش pH رحم در مراحل اوليه سيکل فحلي ميشود که باعث کاهش باروري ميگردد. همچنين محيط رحم اسيدي به خصوص در اوايل مراحل رشد جنيني باعث دفع جنين ميشود (20626). با افزايش سطح پروتئين قابل تجزيه کيفيت اوسيت کاهش مييابد که باعث کاهش باروري ميشود (20629).

افزايش سطح پروتئين عبوري قبل از تخمکگذاري ميتواند باعث بهبود باروري شود (20581). گاوها با توليد شير بالا علائم فحلي را در اولين تخمک گذاري خيلي کمتر نشان ميدهند. گاوهايي که پروتئين قابل تجزيه زياد مصرف کرده اند، وزن بدن بيشتري را در اوايل زايش از دست ميدهند که احتمال آبستن شدن انها را در اولين تلقيح کاهش ميدهد و باعث افزايش فاصله زايش تا آبستني ميشود. افزايش پروتئين قابل تجزيه در شکمبه در اوايل زايش باعث بيشتر شدن توازن منفي انرژي و کاهش بيشتر توليدمثل ميشود (20625). گاوها با پروتئين عبوري بالا در اوايل زايش نسبت به گاوها با پروتئين عبوري کم 2/3 مرتبه احتمال بيشتري براي آبستن

مقابله با عفونت رحم

(20589،20746،14285). بعد از زايش سيستم ايمني ضعيف ميشود. بنابراين تغذيه خوراک مخصوص با پروفايل اسيدهاي چرب خاص ميتواند به جلوگيري از کاهش ايمني و نهايتا بيماريهاي عفوني کمک کند. در امريکا استفاده از اين سيستم تغذيهاي باعث صرفه جويي دو بيليون دلاري از طريق بهبود توليدمثل و کاهش هزينههاي درماني بيماريهاي متابوليک بعد از زايش گرديده است (20585). گاوهايي که دچار متريت و جفت ماندگي بشوند 15 و 14 درصد احتمال ابستني انها کمتر ميشود. ميزان وقوع متريت بين 2/2 تا 37 % است. بنابراين تغذيه با اسيد لينولئيک توليد PGF2? را افزايش ميدهد که باعث افزايش ايمني ذاتي و بهبود سلامتي رحم ميشود (20746). کاهش توليد PGF2? باعث افزايش جفت ماندگي و افزايش وقوع عفونتهاي رحمي ميشود (20735).

از روز 7 تا 21 بعد از زايش رحم مرکز واکنشهاي ايمني شديد است. رحم در طول آبستني استريل است و در زمان زايش با ميکروارگانيسمهاي بيماريزا و محيطي مواجه ميشود، که بايد قبل از اينکه بر سلامت و عملکرد رحم تاثير منفي بگذارند خنثي بشوند. در سطح ايمني سلولي براي از بين بردن عوامل بيماريزا در اوايل زايش مقادير زيادي از لمفوسيتها به درون رحم تراوش ميشوند، و در سطح رحم نيز مقادير زيادي پروستاگلاندين ترشح ميشود که باعث تحريک حرکات رحم و تخليه مايعات و جفت از رحم ميشود، و در نهايت در سطح غدد استروژن ترشح شده از تخمدان در اولين تخمکگذاري باعث کاهش عفونت رحم مي-شود (20579). افزايش PGF2? توسط مصرف اسيد لينولئيک باعث کاهش متريت ميشود و همچنين باعث افزايش فعاليت نوتروفيلها ميشود (20589،20602،14285). استفاده از اسيد لينولئيک باعث افزايش ايمني ذاتي در اوايل زايش و افزايش قدرت نوتروفيلها جهت مقابله با عوامل بيماري زا داخل رحم ميشود

افزايش توليد شير با اسيد لينولئيک

بطور کلي تغذيه چربي در دوره انتقال باعث افزايش توليد شير در کل دوره شيردهي ميشود (14289). مطالعات نشان داد که در مقايسه با چربي پالم، گاوهايي که چربي حاوي اسيد لينولئيک در 5 ماه اول شيردهي شير بيشتري توليد کردند (20589). همچنين استفاده از چربي حاوي اسيد لينولئيک در دوره قبل از آبستني باعث افزايش تعداد گوسالههاي ماده ميشود (20763، 20760).

تاثيرعملی مصرف فرش فيد در گله گاوهای شيری
تاثيرعملی مصرف فرش فيد در گله گاوهای شيری

نتايج مطالعه در اطلاعات جمع آوري شده از گلههاي مصرف کننده فرش فيد به شرح زير ميباشد. لازم به ذکر است اين نتايج هنوز کامل نشده و در دست مطالعه ميباشد. بطور کلي فرش فيد با افزايش سطح اسيد لينولئيک عبوري در جيره باعث افزايش رشد فوليکولها، ترشح بيشتر PGF2? و بازگشت سريعتر رحم ميشود که تمام اين عوامل باعث فحلي بهتر و افزايش باروري گله ميشود. از طرف ديگر اين محصول باعث کاهش عفونت هاي رحمي ميشود. از طرف ديگر به علت افزايش پروتئين عبوري جيره باعث کاهش سطح نيتروژن اوره اي در خون گرديده و به افزايش توليدمثل دام کمک ميکند. همچنين به علت تهيه پروتئين و چربي عبوري با کيفيت باعث کاهش تعادل منفي انرژي در دام گرديده و به افزايش توليد شير در اوج شيردهي کمک ميکند.

دستور مصرف
ميزان توصيه شده براي مصرف فرش فيد در جيره به ميزان يک کيلوگرم در روز از زايش تا 40 روز بعد از زايش دام (حداقل 21 روز) است.

نحوه نگهداري و بسته بندي
در مکان خنک و خشک نگهداري شود.
کيسههاي 25 کيلوييa

مزاياي استفاده از فرش فيد

• افزايش قطر فوليکول ها
• بهبود بازگشت رحم
• شروع سريعتر سيکل فحلي و افزايش فحليهاي اشکار
• کاهش عفونت رحم
• افزايش توليد در اوايل زايش و اوج توليد شير بالاتر (هر کيلو افزايش در اوج توليد شير معادل 200 کيلو افزايش در کل دوره است)
• کاهش جفتماندگي و متريت
• کاهش هزينههاي درماني
• کاهش حذف دامهاي اوايل زايش

ترکیب
ماده مغذی
DM
CPRUPMetADFNDFE.ENEL
واحد%% DM% CP% MP% DM% DM% DMM.Cal/kg
میزان9241/56028/214/516/52/2