نقش تغذیه بر سلامت پستان در گاوهای شیری

نقش تغذیه بر سلامت پستان در گاوهای شیری

چکیده

با وجود پیشرفتها , هنوز ورم پستان یکی از سه عامل اصلی تاثیر گذار بر اقتصاد گاوداری ها است .علی رغم , اجرای برنامه های کنترلی که از سـال های آغازین دهه ۷۰ میلادی شروع شده , به طـور مثال میزان وقوع ورم پستـان در بریتانیا طی ده سال اخیر کاهش نیافته است . چنانچه به پیشینه ی تحقیقات انجام شده نگاه کنیم به وجود یک ارتباط بین تغذیه و وقوع ورم پستان در گاوهای شیری پی می بریم. گاوهای دچار بالانس منفی انرژی به احتمال بیشتری در معرض خطــر کتوز هستند . کتوز نیز به نوبه خود عامل افزایش دو برابری خطــر وقوع ورم پستان است. از میان مواد معــدنی و ویتامین هایی که بر سلامت پستان اثر می گذارند می توان به سلینوم , مس , روی , ویتامین آ , ویتامین ای و بتا _ کاروتن اشاره کرد .

کلمات کلیدی : گاو شیری , سیستم ایمنی , ورم پستان , تغذیه , ویتامین , مواد معدنی کمیاب

 مقدمه

سه ناهنجاری اصلی که به طور گسترده ای بر میزان سودآوری یک مزرعه گاو شیری تاثیر می گذارند، شامل :

 ورم پستان , لنگش و ناباروری است . آنچه که یک گاودار طی وقوع ورم پستان بالینی می بیند , هزینه های درمان و شیر غیر قابل فروش است. اما آنچه که سبب افزایش ضررمی شود و عامل اصلی افزایش هزینه ها می باشد , ورم پستان تحت بالینی است . ورم پستان بالینی سبب کاهش تولید و قیمت شیر به دلیل افزایش بار میکروبی می شود.

در اوایل دهه۷۰ میلادی یک برنامه ۵ بندی در راستای کنترل ورم پستان توسط مرکز ملی تحقیقات شیر تصویب شد .

این برنامه شامل موارد ذیل بود :

۱- بررسی سالانه ادوات شیر دوشی

۲- ضد عفونی سر پستانک های گاو پس از هر نوبت شیر دوشی

۳- اقدامات درمانی گاوهای خشک در سطح گله

۴- درمان صحیح موارد بالینی ورم پستان

۵- حذف گاوهایی که دچار موارد مزمن عارضه ورم پستان شده اند .

هر چند که در ابتدای انجام این برنامه شـاهد کاهش معنی داری در میزان وقوع موارد بالینی ورم پستـان بودیم اما میزان وقوع آن در بریتانیا طی ده سال اخیر کاهش شدیدی نشان نداد. ( وقوع ۴۷ مورد به ازای ۱۰۰ رآس گاو , برادلی ۲۰۰۷ ). باکتری های ای کولای و استرپتوکوکوس آریوس دو عامل اصلی وقوع ورم پستان هستند (شکل ۱).

برنامه بالا علیه آن دسته از عوامل بیماری زا که از گاوی به گاو دیگر سرایت می کنند، موثر است ( استافیلوکوکوس آریوس, استرپتوکوکوس آگالاکته و استرپتوکوکوس ریس گالاکته). این برنامــه اثر خفیفی علیه عوامـل بیمـاری زای محیطی(ای کولای و استرپتوکوکوس اوبریس ) داشت . در نتیجه , نیاز به افزودن دو بند به برنامه کنترلی بالا احساس می شد :

 ۱- آماده سازی مناسب سر پستانک ها پیش از عملیات شیر دوشی به نحوی که سر پستانک ها به خوبی تمیز و خشک شوند .

۲- مدیریت مطلوب بستر و بهاربندها .

 بر اساس اطلاعات بــه دست آمده از ۲ گله تجاری در ایالت نیویورک ( ویلسون ۲۰۰۴ ) , غالب موارد بالینی ورم پستان درهفته اول شیر دهی مشاهده می شوند . بنـابراین , عملکرد مطلوب سیستم ایمنی گاو در این برهـه ی پر از اسـترس ضـروری است .

 خطوط دفاعی غدد پستانی 

انتهای سر پستانک اولین سـد دفاعی علیه عوامل بیماری زا می باشد. ویژگیهای فیزیکـی و آناتومیکی کانال سر پستانک ( انسداد (بسته شدن ) محکم و پوشش کراتینی ) از نفوذ عوامل بیماری زا به پستان جلوگیری می کند . تقریبآ حدود ۴۰ درصد از پوشش کراتینی سر پستانک طی هر بار شیردوشی جدا میشود ( بیت من ۱۹۹۱ ) , بنابراین حیوان نیاز دارد تا به طور دایم پوشش کراتینی را تجدید کند . در نتیجه , بسیار حایز اهمیت است که پس از پایان عملیات شیر دوشی شاهد بسته شدن کانال سر پستانک باشیم .

چنانچه باکتری ها از انتهـای سر پستانک عبور کنند , توسط گلبول های سفیـد از بین می روند . ( گلبول های سفید با ترشح موادی سبب مهاجرت بیشتر دیگر گلبولهای سفید به محل عفونت میشوند

( کموتاکسیس ).

بر اسـاس چنـدین مطالعه , ارتباطی بسیار قوی بین مهـاجرت سریع گلبول های سفیــد و شدت عفونت وجود دارد( هیل ۱۹۸۱ , کرمر ۱۹۹۰ , برونیچ ۱۹۹۴ ) .

 تغـــذیـه 

 تغذیه گاوهای شیرده بایستی به نحوی باشد که نیـازهای غـذایی گاوها را در مراحــل مختلف شیردهی تامین کند . توازن منفی انرژی طی دوره انتقــال اثر منفی شدیدی بر سیستم ایمنــی دارد . به خوبی مشخص است که گاوهــای دچار بالانس منفی انرژی بیشتر در خطر ابتلا به کتوز هستند . به طور مشخصی , کتوز بالینی خطر وقوع ورم پستان بالینی را تا ۲ برابر افزایش می دهد ( اولتناکو و اکســبو ۱۹۹۴ ) . همچنین , بین غلظت بتاهیدروکسی بوتیریک اسید (BHB) و شدت ورم پستان ( در اثر ای کولای )ارتباط بســیار شدیدی وجود دارد ( کرمر ۱۹۹۳ ) .

در مطالعه ی (۲۰۰۰) مشخص شد که گاوهای دچار توازن منفی انرژی دچار ناتوانی در سیستم های دفاعی غدد پستانی خود هستند . از دلایل این نقص در سیستم دفاعی غدد پســتانی می توان به کاهش ظرفیت بیگانه خواری (فاگوسیتوز) نوتروفیل ها و ماکروفاژها و کاهش ترشح مواد القا کننده مهاجرت گلبول های سفید ( بخش دفاعی بدن ) به محل عفونت اشاره کرد . در یک مطالعه آزمایشگاهی مشــاهده شد که مهاجرت گلبول های سفید (نوتروفیل ها ) جداسازی شده از گاوهایی با بتاهیدروکی بوتیرات پائین، سریع تر از مهاجرت گلبول های سفید گاوهایی بود که سطح بالایی بتا هیدروکی بوتیرات داشتند. اهمیت موضوع در این است که چنانچه سلول های دفاعی بدن حرکت آهسته ای داشته باشند در رقابت با باکتری ها شکست خواهند خورد که می تواند منجر به وقوع عفونت بالینی پستان شود.  (شکل ۲ , ۱۹۹۹ سوریاساتاپورن  ).

در مطالعه ای در کانادا، ۶/۲۸ درصد از گاوهایی که پیش از زایـــش کتوز داشتند دچار ورم پستان بالینی پس از زایش شدند (لسلی ۲۰۰۰ ) . مطالعاتی وجود دارد که ارتباط تغــذیه و ورم پستان را نشان میدهد . در مطالعه ای که در سوئد بر روی ۱۵۸ گله پرتولیــد انجام  شد( آرویدسون ۲۰۰۵ ) نشان داد که فاکتورهای تغذیه ای مرتبط با وقوع ورم پستان بالینی در گاوهای شکم اول , میزان تغذیه کنســـانتره در دوره ی انتقال (زایش ) و وقوع بیماریهای مرتبط با تغذیه ( مثل کتوز ,لنگش, تورم و ادم پستان ) است .

 مواد معدنی کمیاب و ویتامین ها 

از ویتامین ها و مواد معدنی که بر سلامت پستان اثر دارند می توان به سلینوم , ویتامین  ای , مس , روی و ویتامین آ و بتاکاروتن اشاره کرد .

  ویتامین ای و سلینوم 

این دو ترکیب از اجزاء اصلی سیستم آنتی اکسیدانی بافت و سلول ها به شمار می روند . گاوهایی که علوفه انبار شده را مصرف می کنند به احتمال زیاد دچار کمبود ویتامین ای  E هستند ( چنانچه به جیره آنها افزوده نشود ) . کمبود ویتامین ای در گاوهای شیری در دوره انتظار ( پیش از زایمان ) به کرات دیده می شود .در مطالعه پاولتا ( ۲۰۰۲) , ۵۰ درصد از گاوهای مورد بررسی در جمهوری چک دچار کمبود و یا در حاشیه کمبود سلینوم قرار داشتند . تحقیقات اینچنینی در کشورهای دیگر مثل آلمان , اسلوونی و ایرلند نیز چنین نتایجی در برداشت و اکثر گاوهای شیری دچار کمبود سلینوم بودند ( می ۱۹۹۳ , گروندروآور ۱۹۹۵ , زوست ۱۹۹۶ ) .

ویتامین ای مهمترین آنتی اکسیدان محلول در چربی است و فعال ترین شکل بیولوژیکی آن آلفا – نوکوفرول می باشد (پوتنام و کمبین ) .

ویتامین ای از اجزای مرکزی همه غشاهای لیپدی است و در محافظت غشاهای چربی در برابر رادیکال های آزاد اکسیژن نقش موثری دارد ( رایس و کندی ۱۹۸۸ ).

سلینوم نیز یک ماده مغذی ضروری است که در بافت ها و در سراسر بدن وجود دارد . اهمیت فیزیولوژیکی آن به این دلیل است که جز مرکزی آنریم های ضد اکسیدان ( گلوتاتیون پراکسیداز )است( دیپلوک ۱۹۸۱ , ارسکین ۱۹۹۳) . گلوتایتون پرواکسیداز در سیتوپلاسم سلول و ویتامین ای در غشاهای لیپدی فعالیت می کند .

کمبود ویتامین ای و سلنیوم منجر به نقص عملکردی گلبول های سفید می شود . افزودن ویتامیــن ای و سلینوم  به جیره گاوهای شیری منجر به ورود سریع گلبول های سفید به شیر ( در پی عفونت باکتریایی درون پستانی ) و افزایش از بین بردن باکتری ها توسط نوتروفیل ها می شود ( اسمیت ۱۹۹۷ ). در این شرایط، شاهد کاهش موارد ورم پستان بالینی و کوتاهتر شدن دوره بیماری هستیم ( اسمیت ۱۹۸۴ ) .

گاوهایی که در دوره خشکی خود روزانه میزان ۷۴۰ واحد ویتامین ای دریافت کرده بودند، به میزان ۳۷ درصد ورم پستان بالینی کمتری داشتند (در مقایسه با گاوهایی که روزانه میزان ۳۲۰ واحد ویتامین ای از محل خوردن علوفه به دست آورده بودند).

تزریق ۱۰۰ میلی گرم سلنیوم به ازای کیلوگرم وزن بدن , ۲۱ روز پیش از زایمان اثری بر وقوع ورم پستان ندارد . اگرچه , استفاده همزمان از ویتامین ای و سلنیوم سبب کوتاه شدن دوره بالینی ورم پستان می شود ( در مقایسه با گاوهایی که این مواد مغذی را به تنهایی مصرف کرده بودند ) ( اسمیت ۱۹۸۴ ) .

در مطالعه ای بر روی تلیسه ها (در اولین شیردهی ), گروهی که ویتامین ای ( ۱۰۰۰ واحد در روز ) و سلینوم ( ۰٫۳ قسمت در میلیون) را از ۶۰ روز پیش از زایش و تا پایان شیردهی مصرف کرده بودند شاهد مواد کمتری از عفونت کوآرتر در زمان زایش، عفونت در سراسر دوره شیردهی ( ورم پستان بالینی ) , دوره های کوتاه تر عفونت و شمار سوماتیک ســل کمتری بودند ( شکل ۳). ویس (۱۹۹۰) گزارش داد که وجود مقادیر بالای سلنوم در خون در ارتباط با کاهش میزان ورم پســتان بالینی و شمار سلول های سوماتیک است ( شکل ۴ ) .

ارسکین (۱۹۸۷) مشاهده کرد که گله هایی که میزان شمار سلول های سوماتیک کمتری دارند ( کمتر یا مســـاوی با ۱۵۰۰۰۰ سلول در هر میلی لیتر شیر ) به طور معنی داری دارای میانگین بالاتری از فعالیت آنزیم های آنتی اکسیدانی وابسته به سلینوم ( GSH-Px ) هستند ( ۹۵/۲ + ۶/۳۵ ). میزان فعالیت این آنزیم در گله هایی که شمار سلول های سوماتیک بالایی داشتند ( بیشتر یا مساوی با ۷۰۰۰۰۰ سلول در هر میلی لیتر شیر ) پائین تر بود ( ۳۸/۲ + ۲/۲۰). همچنین غلظت سلینوم خون گله هایی که شمار سلولهای سوماتیک کمتری داشتند بااتر بود( ۰۱/۰ + ۳۳/۱ در مقایسه با ۰۰۷/۰ + ۰۷۴/۰ ).

گراسو ۱۹۹۰ مشاهده کرد که گاوهایی که از ۹۰ روز پیش از اولین زایش جیره هایی با کمبود سلینوم مصرف کرده بودند به طور معنی داری دارای سلینوم کمی در خون خود هستند. همچنین , فعالیت آنزیم GSH-Px نیز پائین بود( در مقایسه با گاوهایی که میزان ۲ میلی گرم سلینوم به صورت سلنیت در روز دریافت کرده بودند ). در مطالعــه ای آزمایشگاهی (in vitro), نوتروفیل های موجود در شیر گاوهایی که سلینوم دریافت کرده بودند , به طور معنی داری باکتری ها را از بین بردنند . مالیه ( ۱۹۹۵) , دو نوع سلینوم آلی ( مخمر سلینومی ) و سلینوم معدنی ( سلنیت ) را در ۱۰۰ گلــه از گاوهای شیری مقایسه کرد . در این مطالعه جیره گاوها با ۰٫۲ قسمت در میلیون سلینوم آلی و یا سلینوم معدنی برای ۸ هفته مکمل سازی شد . در این مطالعه مشاهده شد که سطح سلنیوم خون در این دوره ۸ هفته ای از سطح ۶/۵ میلی گرم در لیتر به ۱۶۷ ( سلینوم آلی ) و ۹۱ ( سلینوم معدنی )رسید . بنابراین فراهمی و در دسترس بودن سلــینوم آلی بـــر سلنیت ارجحیت دارد ( در دسترس بودن با فراهمی زیستی سلینوم مخمر ۴/۱ و سلنیت ۰/۱ است ) .

افزودن سلینوم اثرات مثبتی بر سلامت پستان دارد. درصد کوآرترهایی که حامل پاتوژن های عامل ورم پستان بودند با تغذیه سلینوم آلی از ۹/۲۲ به ۰/۱۳ و در مورد گروهی که سلنیــت مصرف کرده بودند از ۴/۱۸ به ۴/۷ طی دوره ۸ هفته رسید . اثر سلینوم بر وقوع ورم پستان  بازتابی از کاهش تعداد شمار سلولهای سوماتیک شیر و کاهش ان – استیل – بتا – د – گلوکوزامینیداز (NAGase)است .

در نروژ و دیگر کشورهای اروپایی , میزان سلینوم خاک پائین است . بنابراین شاهد پائین بودن سلینوم در گیاهان هستیم . از این رو نمیتوان با مصرف روزانه خوراک ( علوفه ها ) سلینوم مورد نیاز حیوان را تامین کرد . در اغلب موارد سلینوم به صورت آلی و یا سلنیت به کنسانتره های تجاری افزوده می شود . بایستی توجه داشت که گاوهای خشک و تلــیسه ها که بیشتر جیره شان علوفه است و کنسانتره کمتری مصرف می کنند در معرض کمبود سلینوم هستند .

بر اساس تحقیقی در سال ۲۰۰۵ , سطح سلینوم خون ۲۵۴ تلسیه و گاو خشـک به منظور بررسی تاثیر عوامل مدیریتی و تغذیه ای بر سلامت و باروری اندازه گیری شد . نتایج این تحقیق نشـــان داد که میزان خطر نسبی وقوع ورم پستان در گله هایی  با سلینوم پائین ( کمتر از ۰۶/۰ میکروگرم در گرم ) طـــی ۳۰ روز اول شیردهی نسبت به گله هایی که غلظت های بالاتری از سلینوم ( بیشتر از ۱۱/۰ میکرو گرم در گرم ) در خون داشتند , ۳/۱ تا ۴/۱ برابر بیشتر بود .

مویو در سال ۲۰۰۵ با انجام یک تحقیق به صورت متا بر روی ۱۶ مطالعه ( سال های ۲۰۰۳ – ۱۹۸۴ ) به بررسی وضعیت ویتامین ای بر سلامت پستان پــرداخت . نتایج نشان داد که افزودن ویتامین ای به جیره با کاهش ۱۶ درصدی عفونت درون پستانی  در ارتباط است . در این مطالعه کاهش در مقدار سلول های سوماتیک شیر ( به میزان ۷/۰ ) و کاهش در موارد ورم پستان بالینی  ۳۰ درصد بود. بر اساس این نتایج منطقی است که در دوره های خشکی گاو و اوایل شیردهی از ویتــامین ای استفاده شود تا سبب کاهش موارد عفونت درون پستانی , کاهـــش سلول های سوماتیک شیر و ورم پستان بالینی باشیم . هرچند که , باید توجـــه داشت که استفاده از ویتامین ای به تنهایی کارآمد نیست و بایستی دیگر موارد موثر بر سیستم آنتی اکسیدانی مد نظر قرار گیرند .

 مس   

اسکالتی ۲۰۰۳ , با بهره گـــیری از تلسیه های تازه زا به بررسی اثر افــزودن مس بر مقاومت به ورم پستان ای-کولایی پرداخت . تعداد ۲۳ گاو از ۶۰ روز قبل از زایش تا ۴۲ روز پس از شیردهی با افزودن مس ( ۲۰ قسمت در میلیون ) تغذیه شدند و با تلسیه هایی که با جیره پایه حاوی ۵/۶ میلیون در قسمت مس تغذیه شده بودند , مقایســه شدند . نتایج نشان داد که گاوهایی که مس دریافت کرده اند تعداد باکتری کمتری در شــیر خود در ۱۲ , ۱۸ , ۴۸ ســاعت پس از وقوع عفونت( روز ۳۴ شیر دهی ) داشتند . همچنین , شدت عوارض بالینی پس از ۲۴ ساعت در گروهی که مس دریافت کرده بودند کمتر بود . بنابراین اینچنین نتیجــه گیری شد که افزودن مس به جیره سبب کاهش شدت علایم بالینی طی وقوع ورم پستان (  ای-کولایی  ) می شود , هرچند که طول دوره ورم پستان  تحت تاثیر قرار نگرفت .

 در مطالعه ی دیگری اسکالتی ۲۰۰۲ به بررسی نقش منابع مختلف مس در نوع پاسخ به تزریق باکتری (ای-کولایی) به درون پستان پرداخت  ( روز ۳۲ شیر دهی ) . تیمارها شامل جیـــره پایه ( حاوی ۵/۶ قسمت در میلیون مس ) و جیره حاوی مکمل مس ( ۱۰ قسمت در میلیون ) به صورت سولفات مس  یا پروتئینات  مس بودند .

آزمایش از ۶۰ روز پیش از زایش شروع و تا ۴۹ روز پس از زایش ادامه یافت . میزان باکتریهای شیر در گروه پروتئینات مس کمتر از دو گروه دیگر ( جیره پایه و سولفات مس ) بود . همچنین ماده خشک مصرفی پس از ایجاد تنش باکتریایی ( روز ۳۲ ) , برای پروتئینات مس و تیمار پایه در مقایسه با گروه سولفات مس بیشتر بود ( ۰۳/۰> پی ) . تولید شیر نیز در گروه پروتئینات مس در مقایسه با تیمار پایه  و تیمـــار سولفات مس  بیشتر بود .

 روی

عنصر روی برای ایجاد کراتین ضــروری است . گاوهایی که مکمــل متیونین -روی دریافت کرده بودند به طور معنی داری کراتین بیشتری در کانال سر پستانکهای  خود داشتند ( اسپاین ۲۰۰۵) .

در برخی از مطالعات , میزان سلول های سوماتیک شیر با مصرف مکمل روی تا ۲۲ درصد کاهش یافت. باید توجه داشت که روی به صورت آلی  بهتر جذب میشود و بیشتر در بدن حیوان باقی می ماند . پوپویچ (۲۰۰۴) با جایگزینی ۳۳ درصــد از روی غیر آلی با روی آلی ( پروتئینات روی ) از ۴۵ روز پیش از زایش تا ۱۰۰ روز پس از زایش مشاهده کرد که گاوهــایی که مکمل آلی روی دریافت کرده اند به طور معنی داری میزان سلولهای سوماتیـک  کمتری در شیر خود دارند ( ۶۲۶۷۰ در مقایسه با ۱۱۶۴۴۰ سلول در هر میلی لیتر شیر ) .

درمطالعه دیگری ( اسپاین ۱۹۹۳ ) , با جایگزینی ۵۰ درصــد روی غیر آلی با روی آلی، میزان عفونت های درون پستانی کاهش یافت .

 بتا کاروتن   و ویتامین A

بر اساس آزمون ورم پستان کالیفرنیــا , غلظت پائین ویتامین  آ ( کمتر از ۸۰ میکرو گرم در ۱۰۰ میلی لیتر خون ) و بتاکاروتن ( کمتر از ۲۰۰ میکرو گرم در ۱۰۰ میلی لیتر خون ) در ارتباط با شدت ورم پستان است . در مطالعه ای، سطوح ۵۳۰۰۰ واحد ویتامین  آ , ۱۷۳۰۰۰ واحد یا ۵۳۰۰۰ واحد ویتامین  آ همــراه با ۳۰۰ میلی گرم بتاکاروتن در روز بــه گاوها از ۳ هفته پیش از خشک شــدن و سپس در طول دوره خشــک تعذیه شد. گاوهایی که ویتامین  آ و بتاکاروتن با همدیگر استفاده کرده بودند موارد عفونت کمتری در اوایل دوره خشــکی خود داشتند (۲۷ درصد) . این میزان برای گاوهایی که ویتامین آ کم و یا زیاد مصرف کرده بودند  به ترتیب ۴۹ یا ۵۰ درصـد بود . در مطالعه ای دیگر از تیمارهای مشابهی استفاده شد اما شروع آزمایش از ۳ هفته پیش از زایش بود و برای ۱۰ هفته پس از زایش ادامه یافت .نتایج نشان داد که مکمل ویتامین آ و بتاکاروتن ( با همدیگر ) سبب کاهش تعداد سلول های سوماتیک شــیر طـی هفته های ۲ تا ۸ شیردهی میشود ( ۸۵۰۰۰ در مقابل  با ۲۲۵۰۰۰ و ۱۲۵۰۰۰ سلول در هر میلی لیتر شیر برای تیمارهای حاوی مقادیر کم و زیاد ویتامین آ ) .

در مطالعه ای دیگر , تغذیه ۵۰۰۰۰ واحــد ویتامین  آ در روز , ۱۷۰۰۰۰ واحــــد ویتامین آ در روز و یا ۵۰۰۰۰ واحد ویتامین  آ  و ۳۰۰ میلی گرم بتاکاروتن در روز بر وقوع عفونت در دوره خشکی, در محدوده زمانی زایش و در کل دوره آزمایشی و بروز ورم پستان  بالینی اثری نداشت ( الدهام ۱۹۹۱ ) . دلیلی که برای این تفاوت در این مطالعه و مطالعه قبلی می توان آورد این است که در مطالعه قبلی سطح پایه بتاکاروتن ۵/۲ میلی گرم در لیتر بود  اما در مطالعه الدهام  سطح آن ۱۰ میلی گرم در لیتر بود .  باید توجه داشت که سطح پلاسمایی بتاکاروتن در گاوهای شیـری بایستی بیش از ۳ میلی گرم در لیتر باشد تا از سلامت پستان حمایت کند (ژوکولا ۱۹۹۶).

 نتیجه گیری 

اینچنین میتوان نتیجه گیری کرد که کیفیت تغـــذیه بر مقاومت گاو به ورم پستان اثر می گذارد . گرچه , تغذیه بر مواجهه انتهای سر پستانک با عوامل بیماری زا تاثیری ندارد .

برای کنترل ورم پستان با یک برنامه ۵ بخش شروع می شود  هـــرچـند که بایستی برای گاوهای خشک محیط مناسبی فراهم ساخت . بایستی مطمئن باشید که گاو انرژی کافی  , مواد معدنی و ویتامین لازم برای تولید شیر دریافت می کند. از این رو میتوان مطمئن بود که این اقلام برای حفظ سلامت پستان  و سیستم ایمنی در اختیار حیوان قرار میگیرد . البته , چنانچه برنامه کنترل ورم پستان برنامه ای ضعیف باشد، نقش انرژی  , مواد معدنی و ویتامین هـــا در کنترل ورم پستان بسیار ضعیف می شود .

 بنابراین یک برنامه جامع بایستی پیگیری شود و در کنار آن مدیریت تغذیه ای تنها بخشی از این برنامه خواهد بود .